Белдеме теміреткінің психосоматикасы
Белдеме теміреткіні (герпес зостер) желшешек вирусы қоздырады: ол балалықтағы аурудан кейін денеде қалып, иммунитет әлсірегенде, соның ішінде стрестен, қайта оянуы мүмкін. Бөртпе ауырады және әдетте дененің бір жағында жолақ болып шығады. Алдымен дәрігерге: вирусқа қарсы емді бөртпе шыққаннан кейінгі алғашқы 3 күнде бастаған дұрыс. Бөртпе бетте, көздің немесе мұрынның жанында болса, сол күні дәрігерге бар. «Баспалдақ» әдістемесі шегіңе қай жерде жеткенің туралы сұрақтарды қосады.
Жаңартылды
Дәрігерге қашан бару керек
Мына белгілерді байқасаң, дәрігерге жазыл:
- Бөртпеге дейін терінің бір бөлігінде күйдіру, шаншу немесе ауырсыну
- Дененің бір жағында, көбіне кеудеде, іште немесе арқада жолақ бөртпе
- Дақтар қышитын көпіршіктерге, кейін қабыршаққа айналады
- Бас ауруы, әлсіздік, қызба
- Ауырсыну жанасудан және киімнен күшейеді
- Бөртпе кеткеннен кейін де ауырсыну қалады
Терапевттен, дерматологтан немесе инфекционистен баста. NHS деректері бойынша вирусқа қарсы таблеткалар бөртпе шыққаннан кейінгі алғашқы 3 күнде бастағанда ең жақсы әсер етеді. Бөртпеден кейін қатты ауырсыну болса, невролог керек.
Медицинада не белгілі
Қазақстан Денсаулық сақтау министрлігінің клиникалық хаттамасы (2015) белдеме теміреткіні герпесвирустар тұқымдасына жататын зостер вирусы қоздыратын жұқпалы ауру деп анықтайды. Бұл желшешекті қоздыратын сол вирус: аурудан кейін ол денеде қалып, иммунитет әлсірегенде қайта белсендірілуі мүмкін. NHS мұндай себептердің қатарында стрессті, кейбір ауруларды және химиотерапия сияқты емді атайды.
Алдымен терінің бір бөлігінде шаншу немесе ауырсыну, бас ауруы мен әлсіздік болады, бірнеше күннен кейін бөртпе шығады (NHS). Хаттама 38–40 °C-қа дейінгі қызбаны, қалтырауды және зақымдалған нервтердің бойындағы күйдіріп, ұстамалы ауыратын сезімді сипаттайды. Бөртпе әдетте кеуде мен іште, дененің тек бір жағында болады, дақтар қышитын көпіршіктерге айналып, кейін қабыршақпен кебеді.
Бөртпе 4 аптаға дейін жазылады, ал тері одан кейін де апталар бойы ауыруы мүмкін. Ең жиі асқыну, постгерпестік невралгия, бөртпеден кейін айлар бойы сақталатын ауырсыну. Емді неғұрлым ерте бастаса, асқыну қаупі соғұрлым төмен (NHS).
Белдеме теміреткіні адамнан жұқтыру мүмкін емес. Бірақ желшешекпен ауырмаған және екпе алмаған адам көпіршіктер сулы болып тұрғанда сенен желшешек жұқтыруы мүмкін. Сондықтан NHS желшешекпен ауырмаған жүкті әйелдерден, иммунитеті әлсіз адамдардан және 1 айға толмаған нәрестелерден аулақ болуға кеңес береді. Ауыру қаупін төмендететін вакцина бар.
«Баспалдақ» әдістемесінде
«Баспалдақ» әдістемесінде белдеме теміреткі «жанжалдармен» түсіндірілмейді: бұл вирус, оны дәрігер емдейді. Бірақ медицинаның өзі оның оянуын әлсіреген иммунитетпен байланыстырады, ал Қазақстан Денсаулық сақтау министрлігінің хаттамасы аурудың алдындағы жағдайлардың қатарында стрессті атайды. Сондықтан соңғы айларда неден өткеніңді өзіңнен сұраған пайдалы.
Ол көбіне бәрін ұзақ уақыт өзің көтерген кезеңнен кейін келеді: жақыныңның ауруы, ажырасу, көшу, демалыссыз жұмыс. Немесе өз адамдарыңнан күтпеген соққыдан кейін. Дене қор таусылды дегендей болады.
Баспалдақта бұл шамадан тыс жүктеме мен өткеруге уақыт болмаған реніштерден тұратын сатылар болып көрінеді. Жедел кезең өткенде оларды талдауға болады. Емді және ауырсынуды басуды дәрігер тағайындайды.
Бұл ауру себебін түсіндіру де, ем де емес, ойлануға арналған сұрақтар.
Жиі қойылатын сұрақтар
Белдеме теміреткі стрестен шығуы мүмкін бе?
NHS желшешек вирусы иммунитет әлсірегенде қайта белсендірілетінін жазып, себептердің қатарында стрессті атайды. Қазақстан Денсаулық сақтау министрлігінің хаттамасы да ауру тарихында стрессті атап өтеді. Бірақ тек жүйкені емес, вирусты емдеу керек: алғашқы күндері дәрігерге бар.
Белдеме теміреткі жұқпалы ма?
Сенен белдеме теміреткі жұқпайды, бірақ желшешекпен ауырмаған және екпе алмаған адам көпіршіктер сулы болып тұрғанда желшешек жұқтыруы мүмкін. Бөртпе кепкенше оны кең киіммен жауып, жүкті әйелдерден, нәрестелерден және иммунитеті әлсіз адамдардан аулақ бол (NHS).
Тері неге сонша ұзақ ауырады?
Вирус нервті зақымдайды, сондықтан тері бөртпеден кейін апталар бойы ауыруы мүмкін. Ауырсыну айлар бойы сақталса, бұл постгерпестік невралгия, ең жиі асқыну. Ол емделеді, ауырсынуды басатын емді дәрігер, кейде невролог таңдайды.
Сені нақты не ұстап тұрғанын көр.
Баспалдақ 10 минутта өткен оқиғаларды, бөтен сөздер мен қорқыныштарды бір сызбада көрсетеді.
Тегін диагностикадан өтуТегін · 10 минут · телефоннанТақырып бойынша тағы
Психосоматика талдаулар мен емді алмастырмайды. Диагнозды дәрігер қояды.