Бронх демікпесінің (астманың) психосоматикасы
Бронх демікпесі (астма) тыныс жолдарының ұзақ ауруы: ысқырықты тыныс, жөтел, ентігу және кеуденің қысылуы, көбіне түнде және таң алдында. Оны әзірге толық емдеу мүмкін емес, бірақ дұрыс еммен адамдардың көбі белгісіз өмір сүреді. Мұндай шағымдар болса, терапевтке бар. Ұстама ауыр болып, ингалятор көмектеспесе, жедел жәрдем шақыр. «Баспалдақ» әдістемесі өміріңде қай жерде ауа жетпейтіні туралы сұрақтарды қосады.
Жаңартылды
Дәрігерге қашан бару керек
Мына белгілерді байқасаң, дәрігерге жазыл:
- Ысқырықты тыныс, әсіресе дем шығарғанда
- Түнде және таңертең ерте жөтел
- Жүктемеде, суықта немесе толқығанда ентігу
- Кеуденің қысылуы және ауырлығы
- Шаңнан, тозаңнан, жануарлардан, түтіннен немесе суық тиюден кейінгі белгілер
- Ингалятор бұрынғыдан жиі керек болады
Терапевттен баста: ол өкпені тыңдап, тыныс тестін (спирометрия) тағайындайды және қажет болса пульмонологқа немесе аллергологқа жібереді. NHS ем көмектеспесе, ингалятор жиірек керек болса немесе белгілер түнде оятса, дәрігерге баруға кеңес береді.
Медицинада не белгілі
NHS демікпені тыныс алуға әсер ететін жиі ауру деп сипаттайды. Тыныс жолдары қабынып, тарылады (MedlinePlus), содан ысқырықты тыныс, жөтел, ентігу және кеуденің қысылуы болады. Белгілер келіп-кетіп тұрады, көбіне түнде және таңертең ерте күшейеді. Демікпені әзірге толық емдеу мүмкін емес, бірақ жақсы еммен адамдардың көбінде белгілер өмірге кедергі келтірмейді.
Белгілерді аллергендер (тозаң, шаң, зең, жануарлар), суық ауа, жүктеме, ластанған ауа, темекі түтіні, суық тию мен тұмау, ал кейбір адамдарда аспирин мен ибупрофен сияқты дәрілер қоздырады (NHS). Аллергия немесе экзема болса, туыстарыңда демікпе мен аллергия болса және артық салмақ болса, демікпе қаупі жоғары.
Британдық Asthma + Lung UK ұйымы стресс әдеттегі қоздырғыштарға жауап беру ықтималдығын арттыратынын, ал демікпесі бар адамдарда ұзақ немесе қатты стресс кезінде ұстама қаупі жоғары екенін жазады. Үрей мен қатты толқу кезінде тыныс жиілейді, бұл да белгілерді туғызуы мүмкін. Стресс еммен нашар бақыланатын демікпеге күштірек әсер етеді.
Демікпені ингаляторлармен емдейді: біреулері белгілерді тез басады, басқалары күн сайын қабынуды бақылауда ұстайды. Кейде таблетка қосады, ал ауыр демікпеде инъекция. Дәрігер демікпе кезіндегі іс-әрекеттің жазбаша жоспарын құрып, емді кемінде жылына бір рет қайта қарайды (NHS). Диагноз қою үшін тынысты тестпен тексереді, кейде бұл уақыт алады.
«Баспалдақ» әдістемесінде
«Баспалдақ» әдістемесінде демікпе «басылған жылаумен» немесе «ананың тұншықтырар махаббатымен» түсіндірілмейді. Бұл тыныс жолдарының ауруы, оны дәрігер емдейді, және оның болғанына сен кінәлі емессің. Бірақ Asthma + Lung UK стресс пен қатты эмоциялар белгілерді күшейтуі мүмкін екенін жазады, сондықтан өзіңе қоятын сұрақтар орынды.
Көп адам өзін ұстауға тура келген сәттерде тынысы қысылатынын байқайды: жыламау, артық айтпау, ашуды көрсетпеу. Asthma + Lung UK күнделік жүргізуге кеңес береді: қашан стресс болды, қандай белгілер болды және не көмектесті.
Баспалдақта бұл «өзімді толық күшімде көрсетуге болмайды» деген саты болып көрінеді. Оны емді тоқтатпай талдауға болады. Ингаляторлар мен ем жоспарын дәрігер таңдайды, әдістеме олардың орнын баспайды.
Бұл ауру себебін түсіндіру де, ем де емес, ойлануға арналған сұрақтар.
Жиі қойылатын сұрақтар
Демікпе жүйкеден бола ма?
Демікпе тыныс жолдарының ауруы, оны тек жүйке туғызбайды. Бірақ Asthma + Lung UK стресс әдеттегі қоздырғыштарға жауап беру ықтималдығын арттыратынын, ал ұзақ стресс ұстама қаупін жоғарылататынын жазады. Сондықтан екі қадам да маңызды: дәрігердегі тұрақты ем және өмірдегі күйзеліспен жұмыс.
Демікпе ұстамасы үрей шабуылынан немен ерекшеленеді?
Екеуінде де ауа жетпей, қорқыныш болуы мүмкін. Демікпеде әдетте ысқырықты тыныс естіледі, жөтел мен кеуденің қысылуы болады, және ингалятор көмектеседі. Үрей тынысты жиілетеді, бұл да демікпе белгілерін туғызуы мүмкін (Asthma + Lung UK). Саған не болып жатқанын анықтауға дәрігер мен тыныс тесті көмектеседі.
Демікпеде жедел жәрдемді қашан шақыру керек?
NHS ұстама күшейсе, ұстаманы басатын ингалятордың ең жоғары мөлшерінен кейін өтпесе немесе ингалятор жаныңда болмаса, жедел жәрдемге қоңырау шалуға кеңес береді. Ауруханаға өзің көлік айдап барма. Кез келген ұстамадан кейін екі күн ішінде дәрігерге көрін.
Сені нақты не ұстап тұрғанын көр.
Баспалдақ 10 минутта өткен оқиғаларды, бөтен сөздер мен қорқыныштарды бір сызбада көрсетеді.
Тегін диагностикадан өтуТегін · 10 минут · телефоннанТақырып бойынша тағы
Психосоматика талдаулар мен емді алмастырмайды. Диагнозды дәрігер қояды.